Erkekcom – E-Dergi

KKTC vicdani ret hakkını tanımaya hazırlanıyor

KKTC vicdani ret hakkını tanımaya hazırlanıyor

Kuzey Kıbrıs’ta vicdani ret hakkını tanıyan kanun teklifi parlamentoya geldi. Yasal düzenlemenin gerekçesi olarak Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) vicdani ret hakkını Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi kapsamında görmesi ve Avrupa Konseyi’ne üye tüm ülkelerden bu hakkı uygulamasının beklenmesi gösterildi.

Kuzey Kıbrıs’ın anayasası, uluslararası sözleşmeleri yasaların üzerinde tutuyor.

Yeni yasada silahlı kuvvetlerde görev yapmak istemeyen Kuzey Kıbrıslılara iki seçenek sunulması öngörülüyor: Yetenekleri, mesleki becerileri ve öğrenim durumlarına göre orduda sivil bir hizmet yapmak veya silahlı kuvvetler tarafından kamu yararına kamu kurumlarında görevlendirilmek.

Yasa tasarısını Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP), Halkın Partisi (HP), Demokrat Parti (DP) ve Toplumcu Demokrasi Partisi’nden (TDP) oluşan koalisyon hükümeti hazırladı.

Teklife göre vicdani retçiler “herhangi bir ayrımcılığa uğramadan ve cezalandırıcı nitelikte olmamak kaydıyla” görev yapacak. Bu, sivil hizmet süresinin askerlik süresiyle aynı olması anlamına geliyor. Adanın kuzeyinde askerlik süresi 12-15 ay arasında değişiyor. Adanın güneyinde ise cezalandırıcı nitelikte vicdani ret bulunuyor: Silahlı hizmette süre 14 ay iken, sivil hizmet süresi silahlı hizmetten 1/3 oranında daha fazla tutuluyor.

Kanun teklifine göre vicdani ret hakkı herkese verilmeyecek, bu haktan faydalanmak isteyenler Vicdani Ret Değerlendirme kurulu tarafından değerlendirilecek. Başbakanlık Müsteşarı’nın başkanlığında toplanacak kurulda personel dairesi, eğitim işleriyle görevli bakanlığın temsilcisi, başsavcılığı temsilen bir savcı, silahlı kuvvetler temsilcisi, doçent veya daha kıdemli birer anayasa hukukçusu ve sosyolog da bulunacak.

Yedi kişilik kurulda salt çoğunluk ile oy verilecek.

TDP Genel Başkanı, Milli Eğitim ve Kültür Bakanı Cemal Özyiğit konuyla ilgili “Öyle gençlerimiz var ki eline silah almak istemez. Bu haktan da yararlanmak ister. O gençlere kamu işinde şu işi şu kadar çalışacaksın denecek. Öngörülen işte o şahısların öngörüldüğü gibi işte çalışmasıdır. Ama ava giden bir genç, av için eline silah alırken, askerlik için elime silah almak istemiyorum ve bu haktan yararlanmak isterim diyemez” dedi.

Kurulun 30 gün içinde karar vermesi, mevcut askerlerin de başvurabilmesi öngörülüyor. Kurulun kararlarına karşı yargı yolu da açık olacak.

Yasa teklifinde “Savaş ve benzeri hiçbir olağanüstü hal gerekçesi ile, vicdani ret hakkının kullanımı sınırlandırılamaz ve engellenemez” ifadeleri de yer alıyor.

Neden şimdi gündeme geldi?

Vicdani retçilerin yargılandığı davalar bir süredir Kuzey Kıbrıs’ın gündemindeydi.

TDP, 2014’te de meclise vicdani ret hakkının tanınmasını içeren yasa önerisi sunmuş, ancak kabul edilmemişti.

Son olarak 3 Ocak günü vicdani retçi Halil Karapaşaoğlu’na 2 bin TL para cezası kesilmiş, ödememesi durumunda da 20 gün hapis cezasına çarptırılması hükmedilmişti. Karapaşaoğlu parayı ödemeyeceğini açıklamıştı.

Bir diğer vicdani retçi olan Murat Kanatlı hakkındaki dava ise, konunun AİHM’e taşınması nedeniyle ertelenmişti.

Kuzey Kıbrıs’taki vicdani retçiler, Kuzey Kıbrıs yargısında kaybettikleri davaları AİHM’e taşıyordu.

Bugün kanun teklifinin parlamentoya geldiği saatlerde Kıbrıs Vicdani Ret İnisiyatifi de parlamento önünde bir basın açıklaması düzenledi.

İnisiyatif adına konuşan ve aynı zamanda Yeni Kıbrıs Partisi Genel Sekreteri olan Kanatlı, kanun teklifini ‘bazı sıkıntılı alanları olsa da olumlu bir adım olarak gördüklerini’ söyledi.

Kanun teklifini parlamentoya getiren dört partilik koalisyon, parlamentodaki 50 sandalyenin 27’sine sahip. Muhalefette bulunan Ulusal Birlik Partisi ve Yeniden Doğuş Partisi yasayı desteklemiyor.

UBP milletvekillerinden Ersan Saner “Paralı orduya geçtikten sonra bu konu gündeme gelebilir. Barış olmadan vicdani reddin konuşulmaması gerektiğini düşünüyorum” diyerek kanun teklifini desteklemeyeceğinin sinyalini verdi. Ancak Murat Kanatlı, bazı UBP milletvekillerinin yasayı destekleyeceğini savunuyor.

YDP lideri Erhan Arıklı da “Vicdani Ret yasasını hazırlayanlar iyi niyetli değildir. Bu yasa geçtiği anda Güvenlik Kuvvetleri’nin kapısına en geç 3 yıl içerisinde kilit vurulur” diyerek yasaya karşı çıkıyor.

BU KONUYU SOSYAL MEDYA HESAPLARINDA PAYLAŞ
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ